Chỗ làm không có lò vi sóng là chuyện rất thường. Nhiều người nghe vậy là bỏ luôn ý định mang cơm, vì nghĩ mang cơm nghĩa là mang đồ nóng.
Nhưng có cả một nhóm món sinh ra để ăn nguội, và chúng ngon hơn khi để vài giờ chứ không dở đi. Điểm mấu chốt nằm ở cách xếp: nghĩ theo lớp, và đặt thứ ướt xa thứ giòn. Bài này đi qua từng lớp một.
Nguyên tắc lớp
Nước là kẻ thù duy nhất của hộp ăn nguội. Mọi luật khác đều suy ra từ đây.
Xếp sao cho nước đi xuống chứ không đi lên. Trọng lực làm việc suốt bốn tiếng.
Sốt xuống đáy. Đây là lớp ướt nhất.
Trên sốt là thứ chịu ướt được. Đậu, ngũ cốc nấu, củ luộc.
Giữa hộp là thứ trung tính. Đậu hũ, nấm, rau củ nướng.
Trên cùng là rau lá và đồ giòn. Càng xa sốt càng tốt.
Hũ cao dựng lớp tốt hơn hộp dẹt. Chiều cao là thứ tách được các lớp.
Hộp dẹt thì dùng ngăn chia. Hoặc một hộp nhỏ đặt bên trong.
Lắc hũ lên đĩa lúc ăn. Sốt tự trộn đều trong lúc đổ.
Nén nhẹ mỗi lớp cho khỏi xô. Xô lớp là nước đi lung tung.
Đầy hộp thì ít xô hơn hộp vơi. Chỗ trống là chỗ để đồ nhảy.
Đóng hộp khi mọi thứ đã nguội hẳn. Đóng lúc còn ấm là đọng hơi nước.
Hơi nước đọng làm ỉu nhanh hơn cả sốt. Điểm này hay bị bỏ qua.
Dựng hộp tối hôm trước là đủ. Không nên dựng từ hai ngày trước.
Chọn ngũ cốc chịu được để nguội
Không phải ngũ cốc nào cũng ăn nguội ngon. Chọn đúng là nửa phần việc.
Quinoa ăn nguội rất hợp. Không dính và không cứng lại.
Gạo lứt giữ hạt tốt hơn gạo trắng. Nguội vẫn rời.
Cơm trắng nguội hay bị khô và cứng. Trộn chút dầu và giấm lúc còn ấm thì đỡ.
Bún khô hoặc miến ăn nguội rất tốt. Xả nước lạnh rồi trộn dầu cho khỏi dính.
Mì Ý nguội là món kinh điển. Trộn dầu ngay sau khi ráo.
Kê và lúa mạch giữ dáng hạt tốt. Ít gặp nhưng đáng thử.
Bánh mì để nguyên lát rồi kẹp lúc ăn. Kẹp sẵn thì xem mục lớp chắn ẩm.
Khoai lang luộc nguội rất ngon. Ngọt hơn khi nguội.
Khoai tây luộc nguội thì hơi bở. Nướng thay vì luộc.
Ngô luộc nguội ăn ngay được. Tách hạt cho dễ ăn ở bàn.
Nấu ngũ cốc hơi cứng hơn bình thường một chút. Nó mềm thêm khi ngấm sốt.
Nêm ngũ cốc lúc còn ấm. Nguội rồi thì không ngấm nữa.
Trộn chút acid vào ngũ cốc. Chanh hoặc giấm giữ vị tươi khi nguội.
Đạm cho bữa nguội
Bữa chay ăn nguội hay thiếu đạm. Đây là lỗi phổ biến nhất.
Nhìn vào hộp mà chỉ ra được phần đạm. Không chỉ ra được thì thiếu.
Đậu gà luộc là lựa chọn dễ nhất. Ăn nguội ngon và không cần chế biến thêm.
Đậu đen, đậu đỏ, đậu tây đều hợp. Đậu tây phải ngâm và luộc thật kỹ.
Đậu tây nấu dối rất độc. Ngâm qua đêm, đổ nước ngâm, luộc sôi mạnh.
Đậu hũ ướp rồi nướng hoặc chiên. Nguội vẫn chắc và đậm.
Đậu hũ luộc nhạt thì nguội rất chán. Phải ướp trước.
Tempeh áp chảo ăn nguội rất hợp. Kết cấu chắc, không bở.
Mì căn thái lát mỏng. Đạm cao và ăn nguội được.
Các loại hạt rang để hũ riêng. Trộn lúc ăn cho còn giòn.
Hạt bí và hạt hướng dương rẻ và dễ mua. Không cần hạt đắt tiền.
Bơ hạt làm sốt vừa béo vừa thêm đạm. Sốt mè hoặc sốt lạc.
Nấm nướng hoặc nấm kho thêm vị đậm. Không nhiều đạm nhưng làm bữa ra vị.
Trộn hai nguồn đạm trong một hộp. Đậu với hạt là cặp quen.
Giữ rau giòn tới trưa
Rau lá là thứ hỏng đầu tiên. Và là thứ làm hộp trông chán nhất khi ỉu.
Rửa rau rồi vẩy thật ráo. Nước còn trên lá là lá nhũn.
Vẩy xong lót một tờ giấy vào hộp rau. Giấy hút phần ẩm còn lại.
Rau lá cứng chịu được lâu hơn. Cải kale, rau chân vịt già, bắp cải.
Xà lách mềm thì để riêng hoàn toàn. Cho vào lúc ăn.
Bắp cải thái sợi chịu được cả ngày. Món nền tốt nhất cho hộp nguội.
Cà rốt và củ cải bào sợi giữ giòn lâu. Và làm hộp có màu.
Dưa chuột ra nhiều nước. Bỏ ruột hoặc để hộp riêng.
Cà chua cũng ra nước. Dùng cà chua bi bổ dọc thì đỡ hơn.
Rau thơm cho vào lúc ăn. Nó héo rất nhanh khi ngấm sốt.
Đồ chua ngâm thì giữ được lâu. Nhưng để hộp riêng vì nhiều nước.
Đồ giòn rắc lên lúc ăn. Hành phi, bánh phồng, hạt rang.
Túi giữ lạnh kéo dài độ giòn đáng kể. Không chỉ để cho an toàn.
Rau mua về sơ chế ngay trong ngày. Rau đã héo sẵn thì không cứu được.
Ba hộp mẫu để bắt đầu
Hộp một là hũ đậu gà. Món dễ nhất để bắt đầu.
Đáy hũ là sốt chanh dầu ô liu. Thêm chút mù tạt cho sánh.
Rồi tới đậu gà luộc và hành tím thái mỏng. Hành ngấm sốt thành đồ chua nhẹ.
Rồi quinoa hoặc gạo lứt. Lớp dày nhất.
Trên cùng là rau chân vịt và hạt bí. Lắc ra đĩa lúc ăn.
Hộp hai là bún trộn. Hợp trời nóng.
Bún để ngăn giữa, đã trộn chút dầu. Không dính.
Đậu hũ chiên và nấm kho một ngăn. Phần đạm.
Rau sống, giá, rau thơm một ngăn. Cho vào lúc ăn.
Nước mắm chay pha sẵn hũ nhỏ. Chua ngọt hơi đậm vì sẽ loãng ra.
Hộp ba là salad mì Ý. No lâu nhất trong ba hộp.
Mì nguội trộn dầu, cà chua bi, ô liu. Thêm đậu trắng làm đạm.
Rau rocket hoặc rau chân vịt để trên. Trộn lúc ăn.
Ba hộp này xoay vòng là đủ một tuần. Thêm món khi đã chán.
